Śruby stanowią podstawowy element połączeń rozłącznych w konstrukcjach stalowych, maszynowych i instalacyjnych. Ich właściwy dobór wpływa bezpośrednio na:

nośność połączenia
trwałość zmęczeniową
bezpieczeństwo eksploatacyjne
odporność na obciążenia dynamiczne

Parametry śrub są standaryzowane według norm m.in. PN-EN ISO 898-1.

Klasy wytrzymałości śrub

Oznaczenie klasy wytrzymałości składa się z dwóch liczb, np. 8.8:

$R_m = 100 \times pierwsza\ liczba$

$R_e = R_m \times \frac{druga\ liczba}{10}$

Gdzie:

$R_m$ – wytrzymałość na rozciąganie [MPa]
$R_e$ – granica plastyczności [MPa]

Właściwości mechaniczne klas śrub

Śruba	Powierzchnia przekroju mm²		Klasa śrub
Śruba	Powierzchnia przekroju mm²		4.6	4.8	5.6	5.8	6.8	8.8	10.9
			Właściwości materiałowe
f_yb, MPa			240	320	300	400	480	640	900
f_ub, MPa			400	400	500	500	600	800	1000
M12	A = 113 A_s = 84,3	F_v,Rd	21,70	21,70	27,12	27,12	32,54	43,39	54,24
		F_vs,Rd	16,18	13,49	20,23	16,86	20,23	32,37	33,72
		F_t,Rd	24,28	24,28	30,35	30,35	36,42	48,56	60,70
M16	A = 201 A_s = 157	F_v,Rd	38,60	38,60	48,24	48,24	57,89	77,18	96,48
		F_vs,Rd	30,14	25,12	37,68	31,40	31,68	60,29	62,80
		F_t,Rd	45,21	45,21	56,52	56,52	67,82	90,43	113,04
M20	A = 314 A_s = 245	F_v,Rd	60,29	60,29	75,36	75,36	90,43	120,57	150,72
		F_vs,Rd	47,04	39,20	58,80	49,00	58,80	94,08	98,00
		F_t,Rd	70,56	70,56	88,20	88,20	105,84	141,12	176,40
M22	A = 380 A_s = 303	F_v,Rd	72,96	72,96	91,20	91,20	109,44	145,92	182,40
		F_vs,Rd	58,17	48,48	72,72	60,60	72,72	116,35	121,20
		F_t,Rd	87,26	87,26	109,08	109,08	130,90	174,53	218,16
M24	A = 452 A_s = 353	F_v,Rd	86,78	86,78	108,48	108,48	130,17	173,57	216,96
		F_vs,Rd	67,78	56,48	84,72	70,60	84,72	135,55	141,20
		F_t,Rd	101,66	101,66	127,08	127,08	152,50	203,33	254,16
M27	A = 573 A_s = 459	F_v,Rd	110,02	110,02	137,52	137,52	165,02	220,03	275,04
		F_vs,Rd	88,13	73,44	110,16	91,80	110,16	176,25	183,60
		F_t,Rd	132,19	132,19	165,24	165,24	198,27	264,38	330,48
M30	A = 707 A_s = 561	F_v,Rd	135,74	135,74	169,69	169,69	203,62	271,49	339,36
		F_vs,Rd	107,72	89,76	134,64	112,20	134,64	215,42	224,40
		F_t,Rd	161,57	161,57	201,96	201,96	242,35	323,14	403,92
M36	A = 1018 A_s = 817	F_v,Rd	195,46	195,46	244,32	244,32	293,18	390,91	488,64
		F_vs,Rd	156,86	130,72	196,08	163,40	196,08	313,73	326,80
		F_t,Rd	235,18	235,30	294,12	294,12	352,94	470,59	588,24

Arkusz kalkulacyjny doboru śrub

Arkusz doboru śrub (8.8 / 10.9) – jasny

Arkusz doboru śrub 8.8 / 10.9

Obliczenia: F = k · Re · As lub wprost zadanego F, a moment: T = K · F · d. Walidacja porównuje F do limitu: F_max = 0.9 · Re · As.

Dane wejściowe

Rozmiar śruby

Klasa wytrzymałości

Sposób obliczeń siły F

Możesz podać docelowy naciąg wprost, a kalkulator policzy moment.

Współczynnik wykorzystania k (np. 0,7–0,9)

Siła (naciąg) F [kN] (tylko w trybie „Wpisz F”)

Współczynnik tarcia μ (orientacyjnie)

Współczynnik dokręcania K (auto z μ, możesz nadpisać ręcznie)

Średnica nominalna d [mm] (automatycznie)

Limit walidacji (stały wg wzoru)

Interpretacja kolorów: OK (zielony), blisko limitu (żółty), przekroczony limit (czerwony).

Tabela referencyjna (M6–M24)

Rozmiar	Skok P [mm]	As [mm²]	Fmax 8.8 [kN]	Fmax 10.9 [kN]	Uwagi

Fmax liczony wg: 0.9·Re·As. Dla 8.8: Re=640 MPa, dla 10.9: Re=900 MPa.

Wyniki

Pole przekroju As

— mm²

Siła (naciąg) F

— kN

Moment dokręcania T

— Nm

OK Walidacja: porównanie F z Fmax

Progi: OK ≤ 95% · Fmax, blisko limitu (95–100%) · Fmax, przekroczony limit > Fmax

Parametr	Wartość

Uwaga: T = K·F·d to przybliżenie. Jeśli zależy Ci na dokładnym naciągu, rozważ kontrolę kąta lub metodę pomiaru naciągu.

Photo by Pixabay: https://www.pexels.com/photo/close-up-of-screw-257759/

Budownictwo

Produkcja

Mechanika

Elektrotechnika

Informatyka

Energetyka

Prawo i Finanse

Dla Ciebie

Tablica z charakterystyką śrub konstrukcyjnych + arkusz doboru śrub

Klasy wytrzymałości śrub

Właściwości mechaniczne klas śrub

Arkusz kalkulacyjny doboru śrub

Arkusz doboru śrub 8.8 / 10.9

Dane wejściowe

Tabela referencyjna (M6–M24)

Wyniki

Polub nas na Facebooku

Polecane

Śledź nas

Najnowsze posty