Nieszczelność rurociągu lub pompy może doprowadzić do przestoju produkcji. Zdarza się, że źle dobrane uszczelnienie początkowo działa prawidłowo, a wyciek pojawia się dopiero po wzroście temperatury lub ciśnienia w instalacji. Duże znaczenie mają również właściwości substancji, z którymi styka się materiał uszczelniający. Czytaj dalej i dowiedz się, na co zwrócić uwagę podczas jego wyboru.
Jak dopasować rodzaj uszczelnienia do urządzenia?
Dobór uszczelki zależy przede wszystkim od budowy urządzenia oraz miejsca, w którym może dojść do wycieku. W przypadku nieruchomych połączeń, np. kołnierzy rurociągów, stosuje się inne rozwiązania niż w pompach, gdzie wał obraca się podczas pracy. Jeśli konstrukcja urządzenia wymaga niestandardowego uszczelnienia technicznego, można zamówić je np. w firmie www.hth-ptt.pl na podstawie rysunku lub specyfikacji klienta. W ofercie znajdują się m.in. modele spiralne, metaloplastyczne, pierścieniowe oraz wycinane z płyt uszczelniających. Przykładowo uszczelki płaskie umieszcza się między powierzchniami kołnierzy, natomiast metalowe pierścienie RTJ wymagają odpowiednio wyprofilowanych rowków. Standardowe rodzaje uszczelnień technicznych obejmują także sznury dławnicowe oraz uszczelnienia mechaniczne stosowane w urządzeniach z obracającymi się wałami. Przy ich wyborze trzeba uwzględnić m.in. prędkość obrotową oraz warunki smarowania i chłodzenia. Przed zamówieniem sprawdź również wymiary miejsca montażu, stan powierzchni współpracujących elementów i zalecenia producenta urządzenia.
Jak temperatura wpływa na dobór materiału?
Podczas doboru uszczelnienia trzeba uwzględnić temperaturę roboczą urządzenia oraz jej wahania podczas rozruchu, czyszczenia i zatrzymywania instalacji. Zbyt niska temperatura może powodować utratę elastyczności materiału. Z kolei nadmierne nagrzewanie prowadzi do jego szybszego starzenia i odkształcania. Zmiany temperatury wpływają także na rozszerzalność cieplną metalowych elementów połączenia, co może osłabiać docisk uszczelki i prowadzić do wycieków. Przykładowo PTFE, czyli politetrafluoroetylen, jest stosowany w podwyższonych temperaturach, jednak jego dopuszczalne warunki pracy zależą również od ciśnienia i konstrukcji uszczelnienia. W instalacjach parowych wykorzystuje się między innymi grafit ekspandowany. Do zastosowań wymagających odporności na jeszcze wyższe temperatury można rozważyć materiały zawierające mikę lub wermikulit.
Jak ciśnienie robocze wpływa na dobór uszczelnienia?
Nagły wzrost ciśnienia może doprowadzić do wycieku nawet w prawidłowo zmontowanym połączeniu. Dlatego dobierając uszczelnienie techniczne, trzeba znać maksymalne obciążenie, warunki normalnej pracy urządzenia oraz częstotliwość występowania wahań. W połączeniach kołnierzowych znaczenie ma również siła docisku śrub i stan powierzchni, między którymi znajduje się uszczelka. Przy wysokim ciśnieniu można zastosować modele spiralne, o ile ich konstrukcja odpowiada parametrom danego złącza. Innego rozwiązania wymagają układy hydrauliczne, w których elastomerowe pierścienie O-ring mogą odkształcać się i wciskać w szczeliny między współpracującymi elementami. Ryzyko takiego uszkodzenia ograniczają odpowiednio dobrane pierścienie podporowe. Trzeba też zachować ostrożność podczas montażu, ponieważ nadmierne dokręcenie śrub może uszkodzić materiał uszczelniający.
Jakie uszczelnienie wybrać do danego medium?
Materiał odporny na działanie oleju mineralnego może nie nadawać się do kontaktu z inną substancją chemiczną. Z tego powodu dobór uszczelki wymaga znajomości składu medium, jego stężenia oraz temperatury pracy. Przykładowo kauczuk NBR znajduje zastosowanie w instalacjach wykorzystujących oleje mineralne i paliwa. Z kolei EPDM jest używany w kontakcie z wodą, roztworami glikolu oraz w wybranych układach parowych. Do pracy z niektórymi węglowodorami w podwyższonej temperaturze można wybrać FKM. Z kolei PTFE wykazuje odporność na liczne agresywne substancje chemiczne, choć nie na wszystkie. Ograniczenia dotyczą również grafitu, który sprawdza się w instalacjach wysokotemperaturowych, ale może ulegać degradacji pod wpływem silnych utleniaczy, takich jak kwas azotowy. Osobnej uwagi wymagają zanieczyszczenia ścierne oraz środki stosowane do czyszczenia przewodów, ponieważ również oddziałują na powierzchnię uszczelniającą. Jeśli instalacja służy do transportu wody pitnej, gazu lub produktów spożywczych, konieczne może być zastosowanie wyrobów posiadających odpowiednie dopuszczenia. W razie wątpliwości dotyczących odporności chemicznej konkretnego materiału należy sprawdzić dokumentację producenta lub skonsultować z nim warunki jego zastosowania.
Przekaż dostawcy rysunek połączenia oraz opis pełnego cyklu pracy instalacji, nie tylko dane z tabliczki znamionowej. Jeśli wymieniasz element z powodu awarii, opisz także okoliczności wcześniejszego wycieku.
Artykuł sponsorowany
